Cewka moczowa (łac. urethra) to stała część układu moczowego u obu płci, a także układu płciowego u mężczyzn. Stanowi ich ostatni, końcowy element. Jest cienką, długą strukturą, przez która przemieszcza się mocz z pęcherza moczowego na zewnątrz podczas mikcji. Dokładna budowa i lokalizacja cewki moczowej różni się w zależności od płci.
Cewka moczowa u mężczyzn
Męska cewka moczowa jest znacznie dłuższa niż żeńska, ciągnie się z dna pęcherza moczowego do przedniej części prącia, uchodząc na jego żołędzia. Może osiągać 15-20 cm, a jej ostateczna długość zależy od prącia, przez który przebiega. Do cewki moczowej uchodzą dwa rodzaje gruczołów:
- gruczoły śluzowe odpowiedzialne za zwilżanie i ochronę błony śluzowej cewki moczowej;
- gruczoły swoiste opróżniające się jedynie okresowo podczas wytrysku nasienia.
Do swoistych gruczołów można zaliczyć także pojedynczy, duży gruczoł krokowy (prostata), którego wydzielina przechodzi przez światło męskiej cewki moczowej. W całym przebiegu cewki moczowej można zaobserwować 3 cieśnie (miejsca o zwężonym świetle) oraz 3 poszerzenia. Miejscami zwężonymi są:
- ujście zewnętrzne cewki moczowej;
- ujście wewnętrzne cewki moczowej, gdy wychodzi ona z pęcherza moczowego;
- tzw. cieśń cewki, w miejscu, gdzie przebija się ona przez przeponę moczowo-płciową.
Omawiając przebieg męskiej cewki moczowej wyróżnić można część sterczową, część błoniastą oraz część gąbczastą.
Unaczynienie cewki moczowej męskiej
Cewka moczowa męska otrzymuje krew z dwóch źródeł:
- tętnicy sromowej wewnętrznej;
- tętnic sromowych zewnętrznych.
Tak samo unaczynione jest całe prącie.
Unerwienie cewki moczowej męskiej
Prącie wraz z cewką moczową unerwiane jest nerwami rdzeniowymi i nerwami autonomicznymi. Pierwsze pochodzą ze splotu krzyżowego, drugie zaś wiodą włókna przywspółczulne i włókna współczulne.
Cewka moczowa u kobiet
Żeńska cewka moczowa jest krótka, osiąga długość 3-5 cm. Sprawia to, że wszelkie infekcje dróg moczowych diagnozuje się znacznie częściej u kobiet, gdzie bakterie mają krótszą drogę do przebycia. Na całej swojej długości jest przewodem moczowym, nie zaś przewodem moczowo-płciowym jak w przypadku mężczyzn. Średnica światła wynosi 5-7 cm, choć ściana cewki moczowej jest bardzo rozciągliwa. Cewka moczowa żeńska przebiega na ogół w tym samym kierunku co pochwa, przy czym nie stwierdza się żadnych jej wygięć. W budowie anatomicznej można wyróżnić błonę mięśniową oraz błonę śluzową, pod którą rozciąga się żylne utkanie jamiste.
Unaczynienie cewki moczowej żeńskiej
Cewka moczowa u kobiet jest zaopatrywana w krew głównie dzięki tętnicy pęcherzowej dolnej, ale także z gałązek tętnicy pochwowej i tętnicy opuszki przedsionka.
Unerwienie cewki moczowej żeńskiej
Unerwienie pochodzi od splotu pęcherzowego.
Polecane produkty:
Bibliografia
- Bochenek A., Reicher M., Anatomia człowieka, Tom II, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2012.
Last Updated on 30 maja 2024 by Kamil Maka