Zespół ciasnoty przestrzeni podbarkowej (ZCPP) jest najczęstszą przyczyną bólu i ograniczenia funkcji okolicy barku. Dochodzi do przewlekłego ucisku struktur w przestrzeni podbarkowej, którego przyczyną jest zmniejszenie wymiarów tej przestrzeni lub zwiększenie ciśnienia w jej świetle. Dotyczy to:
- kaletki podbarkowej
- pierścienia rotatorów
- ścięgna głowy długiej mięśnia dwugłowego ramienia
Charakterystyka stawu ramiennego
Staw ramienny jest najbardziej mobilnym stawem w organizmie. Zbudowany jest z powierzchni stawowych w formie głowy kości ramiennej i panewki łopatki. Panewka łopatki jest dodatkowo pogłębiona przez obrąbek stawowy. Jego zadaniem jest zwiększanie dopasowania powierzchni stawu ramiennego.
Warto wspomnieć również o pierścieniu rotatorów, ponieważ struktura jest związana ze stawem ramiennym i jego dysfunkcje obejmują ZCPP. Obejmuje on ścięgna czterech mięśni: podłopatkowego, nadgrzebieniowego, podgrzebieniowego i obłego mniejszego.
Zespół ciasnoty przestrzeni podbarkowej – przyczyny
Prawdopodobną przyczyną ZCPP jest zaburzenie równowagi pomiędzy mięśniem naramiennym, a mięśniami stożka rotatorów, prowadzące do destabilizacji głowy kości ramiennej. Ucisk stożka rotatorów zaburza jego funkcję obniżania głowy kości ramiennej podczas czynności wykonywanych z uniesieniem kończyny górnej.
Innymi słowy – ZCPP jest to uwięźnięcie struktur miękkich w czasie ruchów czynnych ramienia pomiędzy wyrostkiem barkowym a głową kości ramiennej. Do najczęstszych przyczyn zwężenia przestrzeni zalicza się dysbalans mięśniowy pomiędzy mięśniami obniżającymi a podwyższającymi głowę kości ramiennej. Do innych przyczyn zalicza się również:
- pogrubienie więzadła kruczo-ramiennego
- zmiany zwyrodnieniowe w obrębie stawu ramiennego
- deformacje krawędzi wyrostka barkowego
- zapalenie kaletki podbarkowej
Charakterystyka
Zmiany w obrębie stawu ramiennego można podzielić na pierwotne i wtórne. Do pierwotnych zalicza się:
- zaburzenie anatomii struktur ograniczających przestrzeń podbarkową (zmiany zwyrodnieniowe stawu barkowo-obojczykowego);
- dysfunkcja tkanek miękkich znajdujących się w przestrzeni podbarkowej.
Z kolei zmiany wtórne obejmują:
- nawrotową niestabilność stawu ramiennego;
- wady postawy (zaburzenie ustawienia łopatki względem kości ramiennej);
- neuropatie.
Trzy stopnie ZCPP wg Neera
- I – zmiany odwracalne, zapalenie kaletki podbarkowej;
- II – zmiany nieodwracalne, np. zwłóknienie mięśni rotatorów bez ich rozerwania;
- III – częściowe lub całkowite uszkodzenie mięśni pierścienia rotatorów.
Zespół ciasnoty przestrzeni podbarkowej – objawy
Ból najczęściej zlokalizowany jest w okolicy podnaramiennej z częstym odczuwaniem, że promieniuje po przednio-bocznej części ramienia w zakresie od 70 do 120 stopni. Zauważa się również głęboki ból w czasie gwałtownych ruchów zgięcia lub odwodzenia, niemożność podniesienia ramienia bez uniesienia całego barku czy brak możliwości spania na boku od strony kończyny chorej.
Zespół ciasnoty przestrzeni podbarkowej – fizjoterapia
Leczenie opiera się głównie na fizjoterapii. Istotne jest opracowanie mięśni: naramiennego, podobojczykowego, a także systemu więzadłowego, a w szczególności kruczo-obojczykowego i żebrowo-obojczykowego, ponieważ są najbardziej aktywne.
Zaleca się wzmocnienie siły mięśniowej mięśnia nadgrzebieniowego, podłopatkowego, obłego mniejszego oraz głowy długiej mięśnia dwugłowego ramienia. Celem jest zwiększenie przestrzeni między ramieniem a wyrostkiem barkowym. Konieczna jest również poprawa ruchu w stawach sąsiadujących , zarówno obojczyka, żeber jak i kręgosłupa szyjnego i piersiowego.
Na poniższym filmie, na przykładzie jednego z naszych pacjentów z Centrum Fizjoterapeuty, pokazuje jak może przebiegać fizjoterapia barku:
Polecane produkty:
Bibliografia:
- Lemiesz G., Iwańczyk K., Dąbrowski M., Najczęstsze dolegliwości bólowe kompleksu łopatkowo-ramiennego, Praktyczna Fizjoterapia & Rehabilitacja.
- Program usprawniania pacjenta z dolegliwościami w obrębie obręczy barkowej, Praktyczna Fizjoterapia & Rehabilitacja, 10/2012.
Last Updated on 30 maja 2024 by Kamil Maka